Skip to contentПрескокни до содржината

Saturday, 24 October 2026Сабота, 24 октомври 2026

македон.Macedonia for MacedoniansМакедонија за Македонците
Peter Delyan
Madrid Skylitzes (12th c.), public domain

leader of the uprising of 1040–1041, proclaimed tsarводач на востанието од 1040–1041, прогласен за цар

Peter DelyanПетар Делјан

Петар ДелјанPeter Delyan

LivedЖивеел
d. c. 1041п. околу 1041
BornРоден
UnknownНепознато
EventsНастани
1

LifeЖивот

Peter Delyan led the largest revolt against Byzantine rule in the Balkans in the generation after the fall of Samuel's state. Byzantine writers, including Michael Psellos, describe him as a man of humble status, but Delyan claimed to be the son of Gavril Radomir and the Hungarian princess, and therefore Samuel's grandson. The cause of the rising was the burden of Byzantine taxation, recently changed from payment in kind to payment in coin. In 1040 he was proclaimed tsar in Belgrade, taking the name Peter. Another rebel, Tihomir, who had raised followers near Dyrrhachium, joined him and was then put to death, leaving Delyan sole leader. The revolt spread across Macedonia; his forces took Dyrrhachium and advanced into northern Greece. Alusian, son of Ivan Vladislav, arrived in his camp and was given an army to besiege Thessalonica, but failed. In 1041 Alusian had Delyan blinded at a feast and then went over to the Byzantines. Emperor Michael IV defeated the blinded tsar's army near Ostrovo later that year; Delyan was either killed or taken to Constantinople. The last rebel commander, Manuel Ivats, was defeated at Prilep. Miniatures of the Madrid Skylitzes illustrate his story.

Петар Делјан го предводи најголемото востание против византиската власт на Балканот во генерацијата по падот на Самуиловата држава. Византиските писатели, меѓу кои Михаил Псел, го опишуваат како човек од скромно потекло, но Делјан тврдел дека е син на Гаврил Радомир и унгарската принцеза, а со тоа и внук на Самуил. Причина за востанието бил товарот на византиските даноци, кои неодамна биле префрлени од плаќање во натура на плаќање во пари. Во 1040 година е прогласен за цар во Белград, земајќи го името Петар. Друг бунтовник, Тихомир, кој собрал следбеници кај Драч, му се придружил, а потоа бил погубен, со што Делјан останал единствен водач. Востанието се проширило низ Македонија; неговите сили го зазеле Драч и навлегле во северна Грција. Алусијан, син на Јован Владислав, стигнал во неговиот логор и добил војска за опсада на Солун, но не успеал. Во 1041 година Алусијан го ослепил Делјан на гозба и потоа преминал кај Византијците. Царот Михаил IV ја поразил војската на слепиот цар кај Острово истата година; Делјан или загинал или бил одведен во Цариград. Последниот востанички војсководец, Мануил Ивац, бил поразен кај Прилеп. Минијатурите од Мадридскиот Скилица ја илустрираат неговата приказна.

Connected peopleПоврзани личности

SourcesИзвори

  1. Wikipedia: Uprising of Peter Delyan
  2. Wikipedia: Battle of Ostrovo

ImageСлика: Madrid Skylitzes (12th c.), public domain

Cite this pageЦитирај ја страницата

Macedon.org.au. (2026). Peter Delyan (d. c. 1041). https://www.macedon.org.au/istorija/lichnosti/peter-delyan/

Written from a Macedonian perspective, with a source for every claim and other views noted where historians disagree. Images: Wikimedia Commons, credited on each picture. Spotted a mistake? Tell us through the contact page.Напишано од македонска перспектива, со извор за секое тврдење и други гледишта каде историчарите не се согласуваат. Слики: Wikimedia Commons, со наведен автор. Забележавте грешка? Пишете ни преку страницата за контакт.

Find a Macedonian church near youНајдете македонска црква близу вас

Search a suburb, city or village, or pick a community on the map.Пребарајте предградие, град или село, или изберете заедница на картата.

Macedonia: 2,843 on the Atlas.Македонија: 2,843 во Атласот. Open on the AtlasОтвори во Атласот →

Use my locationКористи ја мојата локација